ThaiPBS Logo

ทุจริตคอร์รัปชัน

การปฏิรูประบบราชการและการแก้ปัญหาการทุจริตคอร์รัปชันเป็นนโยบายของทุกรัฐบาล แต่ยังไม่มีรัฐบาลไหนสามารถแก้ปัญหาได้ โดยประเด็นดังกล่าวในความรู้สึกของประชาชนจากการสำรวจของสำนักวิจัยต่าง ๆ พบว่าประชาชนมีความเห็นว่าสถานการณ์รุนแรงขึ้น

  • เริ่มนโยบาย
  • วางแผน
  • ตัดสินใจ
  • ดำเนินงาน
  • ประเมินผล

เริ่มนโยบาย

หน่วยงานภาครัฐดำเนินการ โดยรัฐบาลไม่ได้มีการประกาศนโยบายที่ชัดเจน

วางแผน

ขั้นตอนวางแผน เสนอแผนงานต่างๆ

ตัดสินใจ

ขั้นตอนดำเนินงานตามนโยบายที่ประกาศไว้

ดำเนินงาน

ขั้นตอนการตรวจสอบการทำงาน

ประเมินผล

ขั้นตอนการประเมินผลการดำเนินการตามนโยบาย

ภาพรวม

อ่านเพิ่มเติม

สถานการณ์ล่าสุด

2 ธ.ค. 68 ครม. มีมติสมัครเข้าร่วมเป็นสมาชิกภาคีเครือข่ายภาครัฐระบบเปิด (Open Government Partnership-OGP) อย่างเป็นทางการ ยกระดับความโปร่งใสของราชการ หลังไทยผ่านคุณสมบัติเบื้องต้นตามเกณฑ์ขององค์กร OGP ด้านความโปร่งใสทางการคลัง การเปิดเผยบัญชีทรัพย์สินเจ้าหน้าที่รัฐ และการเปิดพื้นที่ให้ประชาชนมีส่วนร่วมในกระบวนการนโยบาย

1 ธ.ค. 68 ศาลอาญานัดตรวจพยานหลักฐาน คดีอาคาร สตง.แห่งใหม่ถล่ม ที่อัยการพิเศษฝ่ายคดีอาญาฟ้องจำเลยฐานความผิด ไม่ปฏิบัติตามหลักเกณฑ์วิชาชีพในการออกแบบก่อสร้าง เหตุให้เกิดอันตรายแก่บุคคลอื่น ถึงแก่ความตาย  และร่วมกันปลอมเอกสาร โดยศาลนัดสืบพยานโจทก์ครั้งแรก 23 ก.ค.69

30 ต.ค. ุ68 กมธ. การป้องกันและปราบปรามการทุจริตประพฤติมิชอบ รายงานผลการศึกษาต่อสภาฯ เรื่องแนวทางการใช้เทคโนโลยีดิจิทัลเพื่อป้องกันและปราบปรามการทุจริตประพฤติมิชอบ ตั้งข้อสังเกตให้ ครม. และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องปรับปรุงแก้ไขกฎหมายและเทคโนโลยีดิจิทัลเพื่อจัดทำชุดข้อมูลเปิด (open data) ทั้งหมด 25 ชุดข้อมูล และสร้างฐานข้อมูลขนาดใหญ่ (Big Data) รวมทั้งให้สำนักงบประมาณพัฒนากระบวนการให้มีความโปร่งใส

17 ต.ค. ุ68 ป.ป.ช. ตั้งคณะกรรมการตรวจสอบผลการประเมิน ITA  ให้มีอำนาจหน้าที่ ตรวจสอบและศึกษาผลการประเมิน ITA ที่ผ่านมา เพื่อพัฒนาเครื่องมือประเมิน ให้สอดคล้องกับสถานการณ์และการทำงานขององค์กรต่างๆ

29 ก.ย. 68 นโยบายรัฐบาล อนุทิน ชาญวีรกุล ประกาศ แก้ไขขจัดทุจริตและประพฤติมิชอบอย่างเด็ดขาดและจริงจัง โดยร่วมมือหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเพื่อยกระดับความเชื่อมั่นของประชาชนและนานาประเทศ

รักษาหลักนิติธรรมอย่างเคร่งครัด โดยให้ถือว่าการกระทำของเจ้าพนักงานของรัฐในกรณีเหล่านี้เป็นการกระทำความผิดทางวินัยร้ายแรง และต้องดำเนินการทางอาญาอย่างเด็ดขาด

ละเว้นการบังคับใช้กฎหมายในการดำเนินการป้องกันและปราบปรามยาเสพติด บ่อนการพนันและการพนันออนไลน์ อาชญากรรมข้ามชาติ ภัยไซเบอร์ การสร้างข่าวปลอมและการหลอกลวงประชาชนในรูปแบบต่าง ๆ

พิทักษ์และคุ้มครองพระพุทธศาสนาและศาสนาอื่น โดยดำเนินมาตรการป้องกันและขจัดการบ่อนทำลายพระพุทธศาสนาและศาสนาอื่น โดยในส่วนของพระพุทธศาสนารัฐบาลจะดำเนินการโดยพระสังฆราชานุมัติด้วยความเห็นชอบของมหาเถรสมาคม

6 มิ.ย. 68 ราชกิจจานุเบกษา เผยแพร่พระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการทุจริต (ฉบับที่ 2) พ.ศ.2568 ซึ่งเป็นการแก้ไขเพิ่มเติมกลไกและมาตรการคุ้มครองช่วยเหลือประชาชนที่เปิดโปงแจ้งเบาะแสการทุจริต เพื่อเป็นการสร้างความเชื่อมั่นให้แก่ภาคประชาชนที่จะได้รับความคุ้มครองตามกฎหมาย อีกทั้งยังเป็นการส่งเสริมให้ประชาชนเข้ามามีส่วนร่วมในการต่อต้านหรือชี้ช่องแจ้งเบาะแสการทุจริตมากยิ่งขึ้น

22 พ.ค. 68 ตุลาการศาลปกครองสูงสุดพิพากษาในคดีที่กระทรวงการคลังยื่นอุทธรณ์คำพิพากษาศาลปกครองกลาง ที่สั่งเพิกถอนคำสั่งกระทรวงการคลังที่ 135/2559 ลงวันที่ 13 ต.ค.2559 ที่ให้​ ยิ่งลักษณ์ ชินวัตร ชดใช้ค่าสินไหมทดแทน กรณีปล่อยให้มีการทุจริตในโครงการรับจำนำข้าว และเพิกเฉยไม่ระงับยับยั้งความเสียหายที่เกิดขึ้นแก่ราชการ เป็นเงิน 35,717,273,028 บาท​

ศาลปกครองสูงสุดวินิจฉัยเพิกถอนคำสั่งของกระทรวงการคลัง ที่สั่งให้ยิ่งลักษณ์ ชดใช้ค่าเสียหายโครงการรับจำนำข้าว 3.5 หมื่นล้านบาท ไม่ชอบด้วยกฎหมาย แต่สั่ง น.ส.ยิ่งลักษณ์ ชดใช้ค่าเสียหายที่เกิดเฉพาะในส่วนของการระบายข้าว (จีทูจี) 50% ของมูลค่า 20,000 ล้านบาท เนื่องจากเป็นคำสั่งที่ไม่ชอบด้วยกฎหมาย

หน่วยงานที่มีบทบาทโดยตรงคือสำนักงานป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ (ป.ป.ช.) ในฐานะที่องค์กรหลักในการป้องกันและปราบปรามการทุจริต พยายามดำเนินการตามหน้าที่และอำนาจที่ส่งผลกระทบต่อการยกระดับคะแนน ดัชนีการรับรู้การทุจริต (Corruption Perceptions Index หรือ CPI) โดยตรง เช่น การพัฒนาระบบเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร เพื่อสนับสนุนงานด้านการปราบปรามการทุจริตและตรวจสอบทรัพย์สิน การพัฒนาระบบติดตามเรื่องร้องเรียนบนเว็บไซต์ของสำนักงาน ป.ป.ช.

รวมถึง การพัฒนาระบบฐานข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์ที่สามารถเชื่อมโยงข้อมูลระหว่างหน่วยงานเพื่อสนับสนุนการดำเนินงานปราบปรามการทุจริตและการตรวจสอบทรัพย์สิน เช่น ระบบฐานข้อมูลคดีทุจริต (AGMS : Agency Case Monitoring System)

การส่งเสริมการมีส่วนร่วมของภาคประชาชนในการป้องกันและปราบปรามการทุจริต ผ่านชมรม STRONG จิตพอเพียงต้านทุจริต การจัดทำหลักสูตรต้านทุจริตศึกษา และการเสนอมาตรการ ข้อเสนอแนะเพื่อป้องกันการทุจริต และประสานการร่วมมือกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อบูรณาการการดำเนินงานในการส่งเสริมการยกระดับคะแนน CPI ของประเทศไทยให้เป็นไปตามเป้าหมาย

แต่จากอันดับล่าสุดที่ประกาศเมื่อต้นปี 2566 แสดงให้เห็นว่าสถานการณ์ของไทยยังไม่ดีขึ้น

ลำดับเหตุการณ์

  • ครม. มีมติสมัครเป็นสมาชิกภาคีเครือข่ายภาครัฐระบบเปิด หลังไทยผ่านคุณสมบัติเบื้องต้นขององค์กร OGP ด้านความโปร่งใสการคลัง การเปิดเผยบัญชีทรัพย์สิน จนท. รัฐ และประชาชนมีส่วนร่วมในนโยบาย

    2 ธ.ค. 2568

  • ศาลอาญานัดตรวจพยานหลักฐาน คดีอาคาร สตง. ถล่ม และนัดสืบพยานโจทก์ครั้งแรก 23 ก.ค.69

    1 ธ.ค. 2568

  • กรมราชทัณฑ์ แจงจากการตรวจค้นเรือนจำพิเศษกรุงเทพฯ พบมีเจ้าหน้าที่เกี่ยวข้องในการกระทำผิดในการควบคุมและปฏิบัติต่อผู้ต้องขัง จึงได้ย้ายเจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้อง และย้ายผู้บัญชาการเรือนจำฯ  ดูเพิ่มเติม ›

    19 พ.ย. 2568

  • พงษ์สวาท นีละโยธิน ปลัดกระทรวงยุติธรรม ลงนามคำสั่งย้าย มานพ ชมชื่น ผู้บัญชาการเรือนจำพิเศษกรุงเทพมหานคร ไปปฏิบัติหน้าที่ราชการในตำแหน่งผู้ตรวจราชการกรม กรมราชทัณฑ์

    18 พ.ย. 2568

  • ป.ป.ช. รับไต่สวน เศรษฐา ทวีสิน และ ครม. ทั้งคณะ เมื่อครั้งดำรงตำแหน่ง ข้อหาโยกงบ 3.5 หมื่นล้านบาท ของ SFIs ทั้ง 5 แห่ง ไปแจกเงินดิจิทัลวอลเล็ต และไม่ได้ตั้งงบชดเชย ก่อความเสียหายระบบการคลังประเทศ

    31 ต.ค. 2568

  • ป.ป.ช. ตั้งคณะกรรมการตรวจสอบผลการประเมิน ITA ตรวจสอบและศึกษาผลการประเมินที่ผ่านมา เพื่อพัฒนาเครื่องมือให้สอดคล้องกับสถานการณ์และองค์กรต่างๆ

    17 ต.ค. 2568

  • นโยบายรัฐบาล อนุทิน ชาญวีรกุล ประกาศ แก้ไขขจัดทุจริตและประพฤติมิชอบอย่างเด็ดขาดและจริงจัง โดยร่วมมือหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเพื่อยกระดับความเชื่อมั่นของประชาชนและนานาประเทศ

    29 ก.ย. 2568

  • ป.ป.ช.รับสำนวนคดีตึกสำนักงานตรวจการแผ่นดิน สตง.ถล่ม เน้นตรวจสอบรายละเอียดความเสียหาย ไม่นำตัวบุคคลเป็นตัวตั้ง   ดูเพิ่มเติม ›

    25 มิ.ย. 2568

  • ราชกิจจานุเบกษา เผยแพร่ พ.ร.ป.ว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการทุจริต (ฉบับที่ 2) พ.ศ.2568 ซึ่งเป็นการแก้ไขเพิ่มเติมกลไกและมาตรการคุ้มครองช่วยเหลือประชาชนที่เปิดโปงแจ้งเบาะแสทุจริตเพื่อป้องกันฟ้องปิดปาก  ดูเพิ่มเติม ›

    6 มิ.ย. 2568

  • คณะกรรมการแพทยสภา แถลงกรณีการพักรักษาตัวของ ทักษิณ ชินวัตร อดีตนายกรัฐมนตรี ที่ชั้น 14 โรงพยาบาลตำรวจ มีมติลงโทษแพทย์โดยว่ากล่าวตักเตือน 1 ท่าน และพักใช้ใบอนุญาตประกอบวิชาชีพเวชกรรม 2 ท่าน  ดูเพิ่มเติม ›

    8 พ.ค. 2568

  • ที่ประชุมรัฐสภา เห็นชอบ ร่าง พ.ร.ป.ว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการทุจริต ด้วยเสียงเอกฉันท์ 507 เสียง พร้อมคงหลักการคุ้มครองผู้แจ้งเบาะแสโดยสุจริต

    5 มี.ค. 2568

  • เจ้าหน้าที่ควบคุมผู้ต้องหา 18 รายจาก คดี ดิไอคอน ที่พบพฤติกรรมการเชื่อมโยงติดสินบนเจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้องในหลายระดับ

    16 ต.ค. 2567

  • เกิดอุบัติเหตุรถบัสนำนักเรียนมาทัศนศึกษาไฟไหม้ บริเวณหน้าเซียร์รังสิต โดยมีการตั้งงข้อสังเกตเรื่องการทุจริตในระบบขั้นตอนการตรวจสภาพรถ

    1 ต.ค. 2567

  • ครม. มีมติเห็นชอบร่าง พ.ร.บ. ประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการทุจริต (ฉบับที่…) พ.ศ….  ดูเพิ่มเติม ›

    23 ก.ค. 2567

  • เศรษฐา ทวีสิน นายกฯ มอบสารการฟื้นฟูหลักนิติธรรม วาระแห่งชาติของไทย ในงานเวทีสาธารณะด้านหลักนิติธรรม Rule of Law Forum ย้ำการมีหลักนิติธรรมจะเป็นหนึ่งในกลไกสำคัญที่ช่วยขจัดคอร์รัปชันให้หมดไปได้  ดูเพิ่มเติม ›

    5 ม.ค. 2567

  • หน่วยงานรัฐรณรงค์ "นโยบายไม่รับของขวัญ" หรือ No Gift Policy

    9 ธ.ค. 2566

  • ภูมิธรรม เวชยชัย รองนายกฯ ประกาศเจตนารมณ์ต่อต้านการทุจริต ย้ำการแก้ไขปัญหาคอร์รัปชันในประเทศไทย ต้องอาศัยความร่วมมือจากทุกภาคส่วนในสังคม  ดูเพิ่มเติม ›

    8 ธ.ค. 2566

  • เศรษฐา ทวีสิน นายกฯ แถลงนโยบายต่อรัฐสภา

    11 ก.ย. 2566

  • เศรษฐา ทวีสิน นายกฯ ประกาศขจัดปัญหาคอร์รัปชันโดยการใช้หลักนิติธรรม และใช้เทคโนโลยีเพื่อให้เกิดความโปร่งใส ตรวจสอบได้  ดูเพิ่มเติม ›

    6 ก.ย. 2566

  • องค์กรเพื่อความโปร่งใสนานาชาติ (Transparency International) จัดอันดับดัชนีรับรู้การทุจริต ประเทศไทยอยู่อันดับที่ 101 ของโลก และเป็นอันดับ 4 ของอาเซียน

    31 ม.ค. 2566

รายละเอียด

ความสำเร็จของนโยบาย

เชิงโครงการ

รัฐบาลแถลงว่าจะป้องกันและขจัดการทุจริตที่ประชาชนมีส่วนร่วม
ไม่มีรายละเอียดของมาตรการที่ชัดเจนจากการแถลงนโยบาย

เชิงกระบวนการ

ใช้กลไกภาครัฐในการแก้ไขและป้องกันปัญหา

เชิงการเมือง

ลดการคอร์รัปชันเป็นเป้าหมายของทุกรัฐบาล แต่ดูเหมือนสถานการณ์ยังรุนแรง

อินโฟกราฟิก

Image 0Image 1Image 2Image 3

บทความ

ดูทั้งหมด
สแกมเมอร์: ภัยใหม่คุกคามระบบการเงินโลก "ไอเอ็มเอฟ-ธนาคารโลก" เตรียมถกรับมือ

สแกมเมอร์: ภัยใหม่คุกคามระบบการเงินโลก "ไอเอ็มเอฟ-ธนาคารโลก" เตรียมถกรับมือ

การประชุมประจำปีของ ไอเอ็มเอฟและกลุ่มธนาคารโลก หรือ IMF-WBG Annual Meetings 2026 ซึ่งจะขึ้นในไทย นอกจากการหารือด้านเศรษฐกิจการเงินโลกแล้ว ในครั้งนี้ยังมีการเน้นหารือถึงเรื่องสแกมเมอร์ที่กำลังเป็นปัญหาใหม่ของโลก

เร่งคืนเงินของกลาง เยียวยาเหยื่อออนไลน์กว่า 3 พันล้าน

เร่งคืนเงินของกลาง เยียวยาเหยื่อออนไลน์กว่า 3 พันล้าน

การติดตามเงินคืนเหยื่อที่ถูกกลุ่มมิจฉาชีพหลอกลวงทางออนไลน์เป็นเรื่องยากมาก มีไม่มากนักที่เจ้าหน้าที่ติดตามและจับกุมได้จากทั้งหมด แต่ล่าสุดครม.เห็นชอบกฎกระทรวงดีอี อนุมัติหลักเกณฑ์คืนเงินให้แก่ผู้เสียหายจากอาชญากรรมทางเทคโนโลยี เพื่อลดขั้นตอนการพิจารณาคืนเงินหรือสินทรัพย์ดิจิทัลให้กับผู้เสียหาย

ป.ป.ช.ฟันอดีตอธิบดีกรมอุทยานฯ เรียกเงินแลกตำแหน่ง

ป.ป.ช.ฟันอดีตอธิบดีกรมอุทยานฯ เรียกเงินแลกตำแหน่ง

"ราคาเงินใต้โต๊ะ" ที่ต้องจ่าย ป.ป.ช. ชี้มูลความผิด รัชฎา สุริยกุล ณ อยุธยา อดีตอธิบดีกรมอุทยานฯ และพวก เรียกรับเงินแลกคำสั่งโยกย้ายผิดวินัยร้ายแรง พร้อมสั่งฟันวินัยร้ายแรง 4 ข้าราชการผิดวินัย กรณีทุจริตจัดซื้อจัดจ้างกรณีทุจริตการจัดซื้อจัดจ้างงานบำรุงป่าชายเลนของสำนักบริหารพื้นที่อนุรักษ์ที่ 4

ป.ป.ช.ชี้มูลความผิดทุจริต "เบี้ยหวัด-บำเหน็จบำนาญ" ทัพบก 230 ล้าน

ป.ป.ช.ชี้มูลความผิดทุจริต "เบี้ยหวัด-บำเหน็จบำนาญ" ทัพบก 230 ล้าน

คณะกรรมการป.ป.ช. ชี้มูลความผิดทุจริตยักยอกเงิน "เบี้ยหวัด-บำเหน็จบำนาญ" กองทัพบก 2 ราย โยกเงินเข้าบัญชีตนเองนานถึง 8 ปี รวม 572 ครั้ง วงเงินกว่า 230 ล้านบาท ส่งดำเนินคดีอาญา ขณะที่อีก 2 รายให้ถอดถอนออกจากตำแหน่ง พร้อมให้กองทัพบกชดใช้ผู้เสียหาย

ทำไม ระดับนิติธรรมไทย ต่ำกว่ามาตรฐานโลก

ทำไม ระดับนิติธรรมไทย ต่ำกว่ามาตรฐานโลก

รายงานระดับนิติธรรมประเทศที่จัดทำโดย World Justice Project (WJP) ปี 2568 ไทยได้คะแนนรวม 0.50 จากคะแนนเต็ม 1.00 แม้คะแนนเพิ่มขึ้น 1.0% แต่ยังคงอยู่ในระดับต่ำกว่ามาตรฐานโลก นำมาสู่คำถามว่าเหตุใดนิติธรรมในไทยถึงอยู่ในระดับต่ำ และทำอย่างไรสถานการณ์ถึงจะดีขึ้น

State Capture: เมื่อทุนอาชญากรรม “ซื้ออำนาจรัฐ”

State Capture: เมื่อทุนอาชญากรรม “ซื้ออำนาจรัฐ”

"กิตติพงษ์ กิตยารักษ์" ประธานกรรมการสถาบันเพื่อการยุติธรรมแห่งประเทศไทย ตั้งคำถามสำคัญที่สังคมไทยกำลังเผชิญกับ"ทุนอาชญากรรม" ในบทความ "State Capture: เมื่อทุนอาชญากรรม ซื้ออำนาจรัฐ” ผ่าน FB โดยโยนให้สังคมช่วยกัน "ป้องกัน" ด้วยการยืนบนหลักนิติธรรม ธรรมาภิบาล และประชาธิปไตยที่มีคุณภาพ

นโยบายภาคสังคมที่เกี่ยวข้อง

นโยบายไม่รับของขวัญ (No Gift Policy)

แผนปฏิรูปประเทศด้านการป้องกัน และปราบปรามการทุจริตและประพฤติมิชอบ (ฉบับปรับปรุง) กําหนดกิจกรรมปฏิรูปที่สำคัญ กิจกรรมที่ 4 พัฒนาระบบราชการไทยให้โปร่งใส ไร้ผลประโยชน์ เป้าหมายที่ 1 ข้อที่ 1.1 ให้หน่วยงานของรัฐทุกหน่วยประกาศ เป็นหน่วยงานที่เจ้าหน้าที่ของรัฐทุกคนไม่รับของขวัญและของกำนัลทุกชนิดจากการปฏิบัติหน้าที่

  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5