
วชิรวิทย์ เลิศบำรุงชัย

6 โจทย์ใหญ่ระบบสุขภาพ รอรัฐมนตรีใหม่ “หน้าเดิม”
6 โจทย์ใหญ่ของปัญหาระบบสุขภาพที่สะสมมานาน โดยเฉพาะเรื่องเร่งด่วน ภาระงานหนักของ บุคลากรสาธารณสุข แพทย์ พยาบาล เจ้าหน้าที่ และปัญหาโรงพยาบาลขาดสภาพคล่อง ที่รอรัฐมนตรีใหม่ แต่ "หน้าเก่า" ในรัฐบาลอนุทิน 2 รอลุ้นว่าจะมีการเปลี่ยนแปลงแค่ไหนจากรัฐบาลก่อน ท่ามกลางสถานการณ์ใหม่

“วิกฤตฝุ่นควัน-ไฟป่า”ภาคเหนือ ต้องยกระดับเป็น “ภัยพิบัติระดับชาติ”
สถานการณ์ฝุ่น PM2.5 ในภาคเหนือเข้าขั้นวิกฤต หลายพื้นที่ระดับฝุ่นเป็นสีม่วงที่เป็นอันตรายต่อสุขภาพสุงสุด ขณะที่จุดความร้อนและไฟป่ายังถูกจุดขึ้นต่อเนื่อง จนเกินกำลังเจ้าหน้าที่ในพื้นที่ “นักวิชาการ -แพทย์ “มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ระบุกลุ่มกลุ่มเปราะบางเสี่ยงหนัก ต้องเร่งดูแลและเยียวยา

พลิกวิกฤตตะวันออกกลาง กลับมาสร้างความมั่นคง “ยา”
วิกฤตตะวันออกกลาง ไม่เพียงส่งผลให้ราคาน้ำมันเพิ่มสูงขึ้นการทำให้ต้นทุนยาเพิ่ม 10–20% จากต้นทุนขนส่งและวัตถุดิบปิโตรเคมี รพ.หลายแห่งจึงเริ่มจำกัดการจ่ายยาเหลือครั้งละ 1–2 เดือน เพื่อบริหารความเสี่ยงด้านต้นทุนและสต๊อก จึงถึงเวลาที่ไทยลดการพึ่งพายาต่างประเทศและหันกลับมาพึ่งพายาไทยมากขึ้น

ต้นทุนภาคเกษตรพุ่ง: เมื่อสงครามตะวันออกกลาง ลามถึงจานอาหาร
วิกฤตสงครามตะวันออกกลางได้สั่นสะเทือนต่อความมั่นคงอาหารเป็นที่เรียบร้อย เมื่อราคาพลังงานพุ่งสูงกระทบต้นทุนการผลิต ขนส่ง และราคาสินค้า ทำให้ต้นทุนภาคเกษตรเพิ่มขึ้นจากราคาปุ๋ย ในอนาคตไทยอาจต้องพึ่งระบบอาหารท้องถิ่น เปิดตลาดอาหารรายย่อยมากขึ้น

พลิกวิกฤตน้ำมัน เป็นโอกาสพลังงานทางเลือก แต่ยังห่างไกล”ความยั่งยืน”
วิกฤตราคาน้ำมันจาก สงครามอิหร่าน-สหรัฐฯ ส่งผลให้รัฐบาลหันมาใช้มาตรการจูงใจให้ใช้น้ำมันที่มีส่วนผสมเชื้อเพลิงชีวภาพ อย่าง E20 และ ไบโอดีเซล B7 และ B10 เพื่อลดการพึ่งพาการยำเข้าน้ำมันจากต่างประเทศ จึงถือเป็นโอกาสของพลังงานทางเลือก แต่ "ไม่ได้เป็นทางรอด" ที่ยั่งยืน

เวรพยาบาล 12 ชม. : แก้ปลายเหตุ ไม่ช่วยลดภาระงาน
สภาพยาบาลประกาศลงราชกิจจานุเบกษาเมื่อ 11 มี.ค. 69 กำหนดชั่วโมงการทำงานของพยาบาลให้ ”ไม่เกิน 12 ชั่วโมงต่อวัน“ เพื่อลดภาระงาน แม้จะยังไม่บังคับใช้ แต่ กลุ่มพยาบาลในหลายโรงพยา่บาลออกมาคัดค้านประกาศ ว่า เป็นเพียงการแก้ปัญหาปลายเหตุ เพราะยังไม่แก้ปัญหาเชิงโครงสร้างที่ขาดแคลนกำลังคน

“ตายดี” โจทย์ใหญ่คนกรุง ที่ยังทำไม่สำเร็จ?
หลังมีความพยายามจัดระบบระบบตายดีให้กับคนกรุงเทพ ตั้งเป้าหมายเปิดสถานชีวาภิบาล 250 แห่ง รองรับสังคมสูงวัย แต่พบว่ามีรอยต่อของระบบ ไม่เชื่อมโยง ในการยืนยันเจตจำนงค์สุดท้ายของผู้ป่วย ทำให้ไม่สามารถทำตามเจตจำนงได้ ขณะที่ งบประมาณผู้ป่วยระยะสุดท้ายของ สปสช. 10,442 บาทต่อปี ไม่สอดคล้องต้นทุนจริง ไม่จูงใจ

Gen-Z ติดเชื้อเอชไอวีพุ่ง สัญญาณการระบาด กำลังกลับมา?
จากรายงานสศช.ระบุว่าผู้ติดเชื้อเอชไอวีรายใหม่พุ่งขึ้น โดยเฉพาะในระดับเยาวชน หรือ Gen-Z ทำให้เกิดคำถามว่าเกิดอะไรขึ้นในระบบสาธารณสุข หรือ การต่อสู้กับเอชไอวีมานานหลาสิบปี ขณะที่ประเด็นตัวเลขผู้ติดเชื้อยังเป็นที่ถกเถียง แต่สะท้อนให้เห็นว่าพฤติกรรมทางเพศที่ไม่ป้องกัน ยังเป็น "ปัญหา" ในสังคมไทย

เปิดเบื้องหลัง สปสช.พลิกมติฉีดวัคซีน PCV ในเด็กทั่วประเทศ
หลังจากผู้ปกครอง ราชวิทยาลัยกุมารแพทย์แห่งประเทศไทย และนักวิชาการออกมายืนยันว่า การวัคซีน PCVช่วยป้องกันโรคปอดอักเสบและเยื่อหุ้มสมองอักเสบจากเชื้อนิวโมคอคคัส ควรจะฉีดให้กับเด็กทุกคน จนทำให้บอร์ด สปสช. ทบทวนมติเดิม จากที่ให้เพียงการ “นำร่อง” ฉีดวัคซีน PCV ในบางพื้นที่เป็นฉีดทั้วประเทศ